93. Drie-en-ne-gen-tig. Indrukwekkend. Zeker als je het voluit schrijft. Nog meer als je het voluit beleeft. Gelukkig en gezond, zoals mijn oma. Rond deze tijd van het jaar raapten we als kind paaseitjes bij oma en opa in de tuin. Hun groene gazon draaide volledig rond hun open witte huis. Perfect afgereden, perfect om tikkertje te spelen. Je mocht er zelfs op straat lopen, want oma en opa woonden in het laatste huis van een doodlopende weg. Hij liep niet echt dood: er leefde een privébos achter, en een speelkoer van de gemeenschapsshool. Fun verzekerd op familiefeestjes! Die na vele vruchtbare jaren niet langer in de Vijverstraat maar in een gehuurd zaaltje moesten doorgaan.

Negen kinderen zetten oma en opa op de wereld. Oma duwde, opa trok. Hij was dokter en speelde naast wroedvader voor hun eigen kinderen ook wroedgrootvader voor de meeste van hun zevenentwintig kleinkinderen. Hij had zijn handen vol, en niet alleen met de verrompelde babyhoofdjes van zijn nageslacht. Als huisdokter klopte hij vele uren aan vele huisdeuren. Oma slash ‘de madam van den dokter’ draaide mee: de praktijk- en de moederklok rond. Van telefoons opnemen tot mensen ontvangen, afspraken noteren, de apotheek openhouden, de boekhouding verzorgen en het huishouden runnen.

Een moderne vrouw. Met een universiteitsdiploma. Wie kan dat zeggen van zijn 93-jarige oma? Ze studeerde en schreef geschiedenis als een van de eerste vrouwelijke studentes in Leuven. Daar leerde ze opa kennen. Daar zat ze op kot. Daar vroeg hij om haar Antwerpse hand: ná een goedkeurend gesprek met oma’s kotmadam, vóór hij op buitenlandse missie vertrok met het leger – met een romantische ‘ge-eime’ (zoals oma het zei) briefwisseling tot gevolg. Opa schoot raak voor hij vertrok. Ze zei ja. En glundert nog steeds als ze het navertelt. Hoewel opa’s ouders minder overtuigd waren van “die studente uit Antwerpen: kan die wel wassen, strijken, koken, naaien en voor een gezin zorgen?” Opa volgde zijn hart en kreeg daar, net als oma, nooit spijt van. Zij sloeg er een job als leerkracht bij de nonnekes voor af – het was in die tijd kiezen tussen werken of ‘kennis hebben’ – en blijkbaar zelfs een kans om in Egypte opgravingen te doen. Als dat niet schoon is.

En zo herinner ik mij veel schone dingen van oma:
> Hoe ze opa altijd ventje noemde
> Hoe ze mij zelfs nu nog verwelkomde met ‘Rieneke’
> Hoe ze eens maïzena op tafel zette bij de verse wafels in plaats van bloemsuiker, en wij dat pas beseften toen we de eerste hap met moeite kregen binnengeslikt

Haha :)

> Hoe graag ze reisde en luisterde naar onze reisverhalen
> Hoeveel ze hield van lezen en geschiedenis
> Hoe herkenbaar het geluid klonk van de sleutel die opendraaide in het slot nadat je bij hen thuis had aangebeld
> Hoe hun zachtroze keuken vaak naar versgebakken brood rook
> Hoe ze haar mooie glazen bewaarde in die donker eikenhouten kast, die perfect paste bij die zware eiken tafel waarrond de tantes en nonkels vaak samen (z)aten
> Hoe ze ons samen met opa uitzwaaide in de opengesperde mond van hun garage
> Hoe trots en verzorgd ze altijd was
> Hoe hoorbaar de klokken in hun huis de seconden tikten en de uren sloegen
> Hoe ze limonade voor haar bezoek ging gaan halen in de kelder
> Hoe ze haar snoepen in een glazen pot bewaarde naast of op de microgolf
> Hoe ze zoveel jaar geleden met die blauwe moonboots op de foto stond
> Hoe schattig ze vloekte: sapperdeboere, of sapperdeliepompetters!
> Hoe geïnteresseerd ze vragen stelde als je op bezoek kwam
> Hoeveel ze van je antwoorden op die vragen onthield
> Hoe ze verhalen kon vertellen over vroeger, ken je dat van die hond die ze ooit won op een tombola?
> Hoe ze eenmalig een sigaretje opstak op hun huwelijksverjaardag
> Hoe sierlijk ze onze namen in balpenblauw op een envelopje schreef
> Hoe goed ze de namen onthield van haar 23 achterkleinkinderen
> Hoe ze samen met opa zat te lezen in de zetel voor het grote raam naar buiten

> Hoe gelukkig ze was
> Hoe verdrietig ze was toen opa stierf en hoe emotioneel ik daar van werd
> Hoe warm ze werd omringd maar onvermijdelijk steeds meer toeschouwer werd van het leven
> Hoe ze daar vrede mee nam
> Hoe sterk ze zich hield
> Hoe sterk ze ook was
> En hoe sterk ze aanwezig blijft in elk van ons

Ze was niet bang. Had geen spijt. Heeft gelukkig geleefd. Drieënnegentig jaar lang, en toch nog te kort. Het ga je goed oma. De groetjes aan opa.

Je kleindochter
Rieneke

  
© Bert Ydiers